نویسنده: سائمه سلطانی
پس از حملات اخیر پاکستان بر افغانستان و اقدامات تلافیجویانهی طالبان، حکومت پاکستان حلقات محاصره و فشار را بر مهاجرین افغانستانی در پاکستان تنگتر ساخته است. طی گزارشی که روزنامهی «دان» در رابطه با وضعیت مهاجرین و پناهجویان افغانستانی در این کشور منتشر کرده، آمده است که سختگیریها علیه مهاجرین افغانستانی در آزاد کشمیر و راولپندی افزایش یافته است. در اسلامآباد از شهروندان خواسته شده است که حضور افغانستانیها را به پلیس و نهادهای مسئول گزارش بدهند.
همچنان به پلیس این کشور دستور داده شده است که در ایستهای بازرسی امنیتی، اسناد افرادی را که مشکوک به مهاجر بودناند مورد بررسی قرار بدهند.
در ادامهی این گزارش به برخوردهای تمسخرآمیز با شهروندان پاکستانیِ کمککننده به مهاجرین افغانستانی نیز اشاره شده است. بر بنیاد این گزارش، اگر هر یک از شهروندان این کشور به مهاجرین افغانستانیِ بدون ویزه و اسناد معتبر قانونی خانه به کرایه بدهد یا آنان را از ناامنیهای اخیر پناه دهد، با مجازات حکومتی مواجه خواهد شد.
در گزارش دیگر از تلویزیون «جیو نیوز» این کشور آمده است که عملیات شناسایی و دستگیری افغانستانیها در اسلامآباد، راولپندی، اتک، مری، جهلم و چکوال به شدت راهاندازی شده است.
این در حالی است که منیژه کاکر، وکیل و مدافع حقوق بشر پاکستانی، در رابطه به این دستگیریها در صفحات مجازیاش نوشته است که حکومت این کشور صدها تن از مهاجرین را در پشاور دستگیر کرده و به کمپ اخراج منتقل کرده است.
فوزیه، نویسنده و خبرنگار، که اخیراً تلاش داشت برای نجات از آزار و تهدیدِ دستگیری پلیس پاکستان به کشور دیگری سفر کند، از سوی پلیس پاکستان در میدان هوایی کراچی با ممنوعیت سفر مواجه شد.
او میگوید: «بعد از دستور اخراج افغانستانیها از راولپندی و اسلامآباد در ۲۰۲۴ به کراچی آمدیم. یک سال در محلهای که مهاجرین اسماعلیهی افغانستانی در آنجا از سوی بنیاد آغاخان حمایت میشوند، جا گرفتیم. اوضاع خانه آنقدر وخیم بود که قابل توصیف نیست. در هفتهی ۴۰ دقیقه آب را رها میکردند. یک تانکر آب ارزان بود که در بدل ۵۰۰ روپیهی پاکستانی آب میفروخت، که بنابر ازدیاد تقاضا در اکثر وقت همان هم قابل دسترس نبود. اکنون بعد از یک سال قراردادمان ختم شد. مالک بلاک خواستار خالیشدن خانهاش شد. راهی نبود به جز اینکه از پاکستان خارج شویم. برای خارجشدن نیاز به برگهی جواز خروج یا همان اگزیت پرمیت داشتیم. برای خودم، شوهر و پسر کوچکم در مجموع حدود هزار دالر پرداخت کردیم تا این سند ۱۵ روزه را بگیریم.
روز پرواز در میدان هوایی، پلیس کراچی اجازه بیرونشدن از کشور را نداد. شوهرم پس از چهارطرف دستوپا زدن بالاخره با یکی از آنها صحبت کرد و گفت تمام داراییمان ۲۰۰ دالر است، همان را میدهیم، بگذارید برویم. در جوابش گفتند حالا خیلی دیر شده و طیاره پرواز کرده است. باید وقتتر اقدام میکردی.»
سودابه سرپرست خانوادهی چهارنفرهاش است که به تازگی توانست مخارج سفر خانوادهاش به آذربایجان را فراهم کند، اما داشتن تجربهای مشابه با فوزیه مانع سفر او و خانوادهاش گردید.
او میگوید: «پس از تلاشهای بسیار و پیهم موفق شدم پول تهیهی سفر به آذربایجان را آماده کنم و تکت هم برای تکتک اعضای خانواده گرفتم. هنگام پرواز پلیس بهانهگیری را شروع کرد. در نهایت صاف و پوستکنده گفت اجازهی خروج از پاکستان را فقط به افغانستان دارید، نه به بقیهی کشورها. آنجا خشک شده بودم و حس میکردم خون در وجودم دیگر گردش نمیکند. بقیه به داخل محوطهی پرواز راه یافتند به جز ما که جرممان هویت ملیمان بود؛ افغانستانی!»
در سالهای اخیر، بنابر ساختاریشدن تبعیض علیه مهاجرین افغانستانی در پاکستان، زمینهی سوءاستفادهی مالی برای نیروهای پلیس این کشور از این گروههای محروم فراهم شده است. سال گذشته کارمندان بخش صدور ویزه برای افغانستانیها بنابر اخذ رشوت دستگیر گردیده و به دادگاه معرفی شدند. با آنهم دیده میشود که این دستگیریها مؤثریت چندانی بر توقف اخاذی مالی از سوی کارمندان این وزارت و نیروهای پلیس آن نداشته است.
در همین حال، صفحهی فیسبوک «The Voice Of Kohat» پاکستان روز گذشته طی پُستی نوشته است که در مانسهرهی پشاور، دکانداران افغانستانی هنگام دریافت خبر از حضور پلیس در محل، از آنجا فرار کرده و به جای خود شهروندان پاکستانی را در دکانها قرار دادند؛ اما با وجود آنهم پلیس تعدادی از دکانهای مذکور را مُهر و قفل کرده است.
پس از حاکمیت طالبان در افغانستان، مهاجرین افغانستانی در ایران و پاکستان با انبوهی از نگرانی، محرومیت، اخراج، بلاتکلیفی و فقر شدید مواجه گردیدهاند.
پینوشت: عکس از انترنت
