«صدای زنان افغانستان» در جریان هفتهی جاری با دهها تن از شهروندان از اقشار مختلف مردمی، بهویژه زنان سرپرست و مهاجران تازهبرگشته به کشور، گفتوگو کرده است. آنان از قیمت بلند شناسنامههای برقی شکایت میکنند.
به باور گفتوگوکنندگان، طالبان از طریق فروش شناسنامههای برقی، پول هنگفتی به دست میآورند. آنان طالبان را حاکمان «بیانصاف» دانسته و تأکید میکنند که در جریان بیش از چهار سال گذشته، میلیونها افغانی از جیب ملت دزدیدهاند.
گلآغا (مستعار) که در منطقهی پل سوخته کفاشی میکند، در پاسخ به این پرسش غیرمستقیم صدای زنان افغانستان که آیا تاکنون شناسنامهی برقی گرفته است یا نه، میگوید: «نه، هنوز نگرفتهام.»
او ادامه میدهد: «در زمان حکومت قبلی چند بار قصد کردم که به خود و خانوادهام تذکره بگیرم، هم شلوغ بود و هم فرصت نشد. حالا قیمتش بالا شده، هیچ نرفتم. طالبان مردم را چور میکنند.»
هرچند گلآغا نگفته است اعضای خانوادهاش چند نفرند و چرا توان پرداخت هزینهی شناسنامههای برقی را ندارد، به گونهی ضمنی از نرخ بلند و تحمیلی قیمت شناسنامهها از سوی رژیم طالبان شکایت کرده است.
«صدای زنان افغانستان» با یک مهاجر تازهبرگشته از ایران، به نام احمد نیز گفتوگو کرده است. احمد که نزدیک به یک دهه از عمرش را در ایران سپری کرده، حدود سه ماه میشود که به افغانستان برگشته است.
او میگوید که خودش و همسرش شناسنامهی کاغذی دارند، اما چهار فرزند قدونیمقدش حتی شناسنامهی کاغذی هم ندارند. احمد تأکید میکند که در جریان سه ماه گذشته، بارها به دلیل نداشتن شناسنامهی برقی با مشکل روبهرو شده است.
او میگوید: «خواستم سیمکارت بگیرم، گفتند تذکره نداری، نمیشه. یک دختر و یک بچهام را هم به خاطر نداشتن تذکره در مکتب ثبتنام نکردند.»
در پاسخ به این پرسش خبرنگار «صدای زنان افغانستان» که چرا در این سه ماه اقدام نکرده است، احمد گفت: «همیالی کار نیست، روزگار نیست، کرایه خانهام را پوره نمیتانم، قیمتی اوج گرفته، سههزار افغانی از کجا کنم که تذکره بگیرم.»
طاهره، زنی که سرپرستی سه دختر و یک پسر را بر دوش دارد، نیز با بالا رفتن قیمت شناسنامه، از گرفتن آن محروم مانده است.
او در گفتوگویش با گلویی پر از بغض و اشک میگوید: «همیشه قومایم میگویند تذکره بگیر، یک وقت به درد تو و اولادایت میخورد. اما من بهانه میکنم که حالی ما کار نداریم.»
طاهره ادامه میدهد: «اما اگر باور کنید، تذکره خیلی قیمت شده، پولش را ندارم و نمیگیرم، هرچند به قومایم میگویم که ما کار نداریم.»
«صدای زنان افغانستان» به صورت غیرمستقیم با شماری دیگر از شهروندان نیز مصاحبه کرده است. اکثریت آنان باور دارند که قیمت شناسنامهها بر مردم تحمیل شده و هیچکس توان اعتراض یا شکایت ندارد.
این رسانه با دو تن از کارمندان محل تذکرهدهی نیز تماس گرفته و از آنان دربارهی وضعیت مراجعین پرسیده است. آنان در پاسخ گفتند که بیشتر افرادی که این روزها شناسنامهی برقی میگیرند، در امورات روزمرهیشان مجبور میشوند، نه از روی رضایت.
این دو کارمند محل تذکره میگویند: «کل هزینهی تذکرهی یک شخص، از کاغذ گرفته تا برق و چیپ پشت تذکره، ۵۰ افغانی تمام میشود، ۴۵۰ افغانی اضافی از مردم گرفته میشود.»
آمار ادارهی احصاییهی گروه طالبان نشان میدهد که این اداره در هر ماه بیش از ۵۵ هزار شناسنامه توزیع میکند. اگر میانگین آن را ۵۵ هزار بگیریم و از هر شناسنامه ۴۵۰ افغانی هزینهی اضافی دریافت شود، طالبان در یک ماه ۲۴ میلیون و ۷۵۰ هزار افغانی از جیب مردم سود میبرند.
این در حالی است که حکومت پیشین از هر شناسنامه ۱۰۰ افغانی میگرفت؛ اما طالبان ۵۰۰ افغانی میگیرد. اکنون پرسش این است که «یک شهر و دو نرخ طالبان» به چه معناست؟ آیا حکومت پیشین به ضرر خود کار میکرد یا رژیم طالبان جیب شهروندان را تونلهای درآمد میپندارد؟
به نظر میرسد رژیم طالبان بهکارگیری زور و خشونت علیه مردم را ابزار سکوت قرار داده است. این گروه فکر میکند که در حال حاضر، بر زمام امور را در دست دارند و کسی نیست که مانع سرعت و حرکتشان شود.
پینوشت: عکس از انترنت
