در پی هشدارهای مکرر نهادهای امدادرسان بینالمللی، بهویژه برنامه جهانی غذا در افغانستان، از گسترش فقر و نیازمندی مردم به کمکهای بشری، شماری از شهروندان از افزایش بهای دارو در کشور شکایت میکنند.
چند تن از شهروندان در گفتوگو با «صدای زنان افغانستان» میگویند، به دلیل کمبود دوا در بازار داروفروشان، بهای دارو در دواخانهها و شفاخانههای شخصی، در ماههای اخیر بلند رفته است و اکثر مردم توان خرید آن را ندارند.
این شهروندان همچنان تأکید میکنند که رژیم طالبان همواره گفته که بازارها، دواخانهها و شفاخانههای شخصی را نظارت و کنترل میکنند؛ اما به گفتهی آنان، تا کنون هیچگونه اقدام عملی، در این زمینه از سوی گروه طالبان انجام نشده است.
یک منبع به صدای زنان افغانستان چنین میگوید: «وقتی از دوافروش بپرسیم چرا قیمت دوا بلند رفته است؟ میگوید که انبار داروی افغانستان خالی شده است؛ راه پاکستان هم بسته است؛ به همین خاطر قیمت دوا هم بالا شده است.»
این منبع میافزاید که در زمستان سرد پیشرو، شهروندان کشور با مشکلات بیشمار روبهرو شدهاند. به گفتهی او، کمبود دارو و افزایش بهای آن، یکی از جدیترین تهدیدها و بحرانهایی است که گریبان مردم را گرفته است.
برای نمونه، عباس که سرپرست خانواده چهارنفره است و روزانه با کراچی دستی خود درآمد اندک دارد، میگوید که یک بسته سیروم پیش از این، ۱۶۰ تا ۱۷۰ افغانی بود، اما اکنون به ۱۹۰ تا ۲۰۰ افغانی فروخته میشود.
او دردهای نگفتهاش را چنین روایت میکند: «همه چیز قیمت شده؛ روغن قیمت شده؛ آرد قیمت شده؛ دوا هیچ خریده نمیشه. از کجا شوه؟ کاش پیسه ر آب میآورد که میگرفتیم یا از زمین سبز میشد. حالی ماندیم که از خدا چه میآیه.»
به نظر میرسد که سخنان میلیونها تن از شهروندان، از گلو و زبان عباس گفته میشود. مانند سخنان عباس، روزانه هزاران تن با این بحران عمومی دستوپنجه نرم میکنند.
این در حالی است که گروه طالبان بارها ادعا کردهاند که در بخش تولید سیروم، کشور نزدیک به خودکفایی رسیده است و در این زمینه میتواند بخش زیادی از نیازهای شهروندان را تأمین کند. اما اظهارات دردبار شهروندان حاکی از آن است که حتا قیمت تولیدات داخلی نیز به قیمت خود باقی نمانده و افزایش یافته است.
از سوی دیگر، یک داکتر داروفروش نیز با تأیید شکایت مردم از افزایش بهای دارو، به «صدای زنان افغانستان» میگوید که داروهای پاکستان در دواخانهها حدود ۵۰ تا ۷۰ درصد افزایش یافته است.
او تأکید میکند که بستهماندن راه تجارتی پاکستان، بازارهای داروی کشور را با چالش جدی مواجه کرده است. به گفتهی او، افزایش بهای دارو بر قیمت داروهای تولید داخلی نیز تأثیر عمیق گذاشته است.
این داکتر به خبرنگار صدای زنان افغانستان میگوید که اقلام وارداتی داروی هندی، تا کنون نتوانسته جایگزین داروی پاکستان شود. به گفتهی او، داروی هندی از لحاظ کیفیت، نسبت به داروی پاکستان پایین است.
به گفتهی این دوافروش، «داروهای هندی تا کنون قناعت مریضان را حاصل نکرده است. مردم بیش از ۲۰ سال است که با کمپنی داروهای پاکستان عادت و از آن استفاده کردهاند؛ زیرا ثابت شده است.»
نگرانی شهروندان و داکتران از افزایش داروهای وارداتی در افغانستان در حالی مطرح میشود که به دلیل اختلافات رژیم طالبان با پاکستان، راههای تجارتی نیز مسدود مانده است و احتمال بلند رفتن قیمت دارو هم بر سر زبانها آمده است.
همزمان با این، برخی منابع به «صدای زنان افغانستان» تأیید میکنند که در حال حاضر نیز دواهای پاکستانی به گونهی غیرقانونی، وارد افغانستان میشود و رژیم طالبان توانایی کنترل قاچاق دارو را ندارد.
به تازگی، عبدالغنی برادر، معاون اقتصادی رییسوزیران رژیم طالبان، دستور داده است که تا سه هفته دیگر، تمام تاجران افغانستان با شرکتهای پاکستانی تصفیه کامل کنند.
طالبان از رابطهی نزدیک که با هند برقرار کرده است، چشم به شرکتهای داروسازی این کشور دوخته و از آنها تقاضای واردات دارو به کشور را کردهاند. در بازی گرگومیش رژیم طالبان، ضربه و لطمه اصلی هم به اقتصاد و هم به سلامت شهروندان اصابت میکند.
پینوشت: عکس از انترنت
