نویسنده: محمد رجا
منابع محلی از نیلی، مرکز ولایت دایکندی، گزارش دادهاند که گروه طالبان دهها مغازهی زنان را در دو بازار کهنه و جدید این شهر، به بهانهی «فعالیت در میان مردان» بسته و بیش از ۳۰۰ زن تجارتپیشه را یکباره بیکار کردهاند. این زنان عصر امروز با تجمع در برابر دروازهی ولایت، از والی طالبان خواستار بازگشت به محل کارشان شدند؛ اما با برخورد «زشت، زننده و توهینآمیز» مقامهای محلی گروه طالبان روبهرو گردیدند.
منابع محلی در دایکندی میگویند طالبان روز سهشنبه، ۲۰ عقرب، دکانهای زنان را در بازار کهنه نیلی و روز گذشته دکانهای بازار جدید را بستند و به زنان تجارتپیشه هشدار دادند که «نباید در میان مردان فعالیت کنند». این اقدام صدها زنی را که بسیاری از آنان سرپرست و تنها نانآور خانوادههایشان هستند، از کار بازداشته و زندگیشان را عملاً با بحران معیشتی روبهرو کرده است.
یکی از زنانی که دکانش بسته شده میگوید: «چهار روز است که درِ مغازههایمان قفل شده. گفتند حق ندارید در بین مردان کار کنید. ما از همین مغازه نان بچههایمان را تهیه میکردیم.»
به گفتهی منابع، شهرداری طالبان به این زنان دستور داده است که از بازار بیرون شوند و تجارتشان را در پارکی در گوشهی شهر ادامه دهند؛ جایی که نه امکانات دارد و نه مشتری. طالبان همچنین به زنان تجارتپیشه گفتهاند باید در این محل تازهتعیینشده «غرفه» بخرند؛ غرفههایی که بهای آن بیش از ۶۰ تا ۸۰ هزار افغانی است؛ رقمی که بسیاری از این زنان توان خرید آن را ندارند.
منبعی که نخواست نامش فاش شود، میگوید: «طالبان پیش از این هم هشدار داده بودند بازار را تخلیه کنیم، اما هیچ جای مناسب دیگری پیشنهاد نکرده بودند. حالا هم میگویند یا دستور شهرداری را بپذیرید یا در خانه بمانید.»
سه ماه پیش، حدود ۶۰ زن تجارتپیشه به مکان دیگری که از سوی شهرداری طالبان تعیین شده بود منتقل شده بودند؛ اما آنان نیز پس از ماهها افت شدید فروش و نبود امکانات، خواستار بازگشت به بازار اصلی نیلی شدهاند.
زنان متضرر طی چهار روز گذشته چندین بار به دفتر والی طالبان مراجعه کردهاند. منابع میگویند والی طالبان حاضر به دیدار با آنان نشده و تنها معاون والی با شماری از نمایندگان زنان ملاقات کرده که آن هم با برخورد «تحقیرآمیز» و «نادرست» همراه بوده است.
تصاویر بهدستآمده نشان میدهد شماری از دکانها مهر و لاک شده و گروهی از زنان در برابر دفتر والی طالبان تجمع کردهاند. این زنان میگویند تا زمانی که راهحل عملی برای بازگشت به محل اصلی کارشان ارائه نشود، به دادخواهی و اعتراض ادامه خواهند داد.
با حاکمیت دوبارهی طالبان بر دایکندی در چهار سال گذشته، بر اثر دخالتها و باجخواهیهای این گروه از مؤسسات امداد، تاکنون بیش از ۲۶ نهاد امدادی این ولایت را ترک کردهاند. عودت هزاران مهاجر از کشورهای همسایه، فقر، بیکاری، خشکسالی و محدود شدن فعالیت نهادهای امدادی، وضعیت زندگی مردم را با دشواریهای طاقتفرسا روبهرو کرده است.
